Last van ogen door beeldscherm: oorzaken en oplossingen
In onze digitale wereld brengen we uren per dag door achter beeldschermen: van computerschermen tot smartphones en tablets. Steeds meer mensen ervaren last van ogen door een beeldscherm, met klachten zoals vermoeide ogen, droge ogen, geïrriteerde ogen, wazig zicht of branderige ogen. Deze symptomen worden ook wel computerogen genoemd. In dit artikel gaan we dieper in op symptomen, oplossingen, oogzorg en meer.
Wat gebeurt er met onze ogen bij beeldschermgebruik?
Wanneer je lange tijd achter een beeldscherm zit, focussen je ogen constant op één afstand. Je knippert bijvoorbeeld minder vaak, waardoor je ogen minder vochtig blijven. Dit kan leiden tot droge of branderige ogen, vermoeidheid, en een onscherp beeld. Verder kunnen spiegelingen en reflecties van lichtbronnen je zicht belasten en hoofdpijn veroorzaken.
Computer Vision Syndrome (CVS)
Intensief beeldschermwerk kan leiden tot een officiële medische aandoening: het zogenoemde Computer Vision Syndrome (CVS). De klachten die hierbij horen zijn vermoeide ogen, droge ogen, wazig zicht, moeite met focussen en gespannen nekspieren. Voornamelijk bij langdurig kijken naar elektronische apparaten kan dit optreden.
Belangrijkste symptomen van computerogen
Wie veel schermtijd heeft, herkent waarschijnlijk onderstaande symptomen:
- Droge of branderige ogen.
- Wazig zicht of moeite met scherpstellen.
- Vermoeide ogen na een dag werken.
- Hoofdpijn of spanning in de nek en schouders.
- Moeite om van een beeld naar de verte te kijken.
- Geïrriteerde ogen door weinig knipperen.
Wanneer wordt het een probleem?
Als je regelmatig last hebt van bovenstaande klachten, is dat een teken dat je ogen vermoeid raken. Als je hier lang mee blijft zitten, kan dit leiden tot slechter zicht, bijziendheid, of een verkeerde houding met rug- en nekklachten als gevolg.
Praktische tips om oogklachten te verminderen
Er zijn veel manieren om klachten te voorkomen of verminderen. Zo kunnen kleine aanpassingen al een groot verschil maken.
1. Pas de scherminstellingen aan
Een te fel of te donker scherm kan je ogen extra belasten. Zorg dus voor de juiste helderheid en contrast zodat de tekst beter leesbaar is. Zet je beeldscherm zo dat er geen direct zonlicht of reflecties op vallen.
De positie van je scherm is ook belangrijk: het is verstandig als de bovenkant van je beeldscherm op ooghoogte zit en je op ongeveer 50-70 cm afstand kijkt. Dit is comfortabeler voor zowel de ogen als nekspieren.
2. Gebruik de 20-20-20 regel
Een effectieve manier om de klachten te voorkomen, is de 20-20-20 regel. Elke 20 minuten, kijk je 20 seconden naar iets op 20 voet (6 meter) afstand. Dit helpt om je ogen te ontspannen en voorkomt dat ze continu op dezelfde afstand hoeven te focussen.
3. Knipper bewust vaker
Normaal gesproken knipper je je ogen 15 tot 20 keer per minuut. Als je naar een beeldscherm kijkt, daalt dit vaak naar 5 keer per minuut. Bewust knipperen helpt je ogen vochtig te houden.
Omgevingsfactoren die een rol spelen
Voldoende licht en minder spiegelingen
Niet alleen je beeldscherm, maar ook je omgeving beïnvloedt hoe je ogen reageren. Zo is het van belang om voldoende licht in een ruimte te hebben, bij voorkeur daglicht. Zet je scherm niet recht voor het raam, zodat je spiegelingen kunt vermijden. Tot slot kun je verstelbare zonwering gebruiken om reflecties te verminderen.
Luchtvochtigheid en oogdruppels
Een droge ruimte kan droge ogen verergeren. Een luchtbevochtiger helpt de luchtvochtigheid op peil te houden. Als je snel last hebt van geïrriteerde ogen, kunnen oogdruppels zonder conserveermiddelen verlichting bieden.
Bescherming tegen blauw licht
Veel elektronische apparaten zenden blauw licht uit, wat de ogen extra kan belasten en je slaap kan verstoren. Hoewel blauw licht niet per se direct schade aan het netvlies veroorzaakt, kan het wel leiden tot vermoeidheid en moeite met focussen.
Praktische oplossingen
- Gebruik een blauwlichtfilter op je scherm of bril.
- Schakel de nachtmodus in op het apparaat.
- Vermijd intensief schermgebruik vlak voor het slapengaan.
Oogzorg en hulpmiddelen
Soms ontstaan de klachten niet alleen door een beeldscherm, maar ook door onderliggende problemen zoals bijziendheid of een verkeerde bril.
Bril of lenzen
Laat je ogen regelmatig controleren. Soms is een lichte correctie nodig voor scherp zicht tijdens het beeldschermwerk. Verder kunnen speciale beeldschermbrillen helpen om je ogen te ontlasten. Als je lenzen hebt, zorg dan dat ze geschikt zijn voor langdurig schermgebruik en houd ze goed vochtig.
Gezonde voeding en levensstijl
Gezonde voeding, rijk aan vitamine A, C en omega-3 vetzuren, ondersteunt de gezondheid van je netvlies en traanproductie. Voldoende slaap, beweging en af en toe pauze van digitale apparaten dragen ook bij aan de gezondheid van je ogen.
Wanneer naar de oogarts?
Heb je ondanks goede gewoonten nog steeds last van je ogen? Dan is het verstandig om een oogarts of een opticien te raadplegen. Mogelijk is er sprake van een onderliggende aandoening of heb je lenzen nodig. Ernstige klachten kunnen wijzen op een probleem dat officiële medische behandeling vereist.
Veelgestelde vragen over last van je ogen door een beeldscherm
Wanneer moet ik met computerogen naar de oogarts?
Als je ondanks voldoende pauzes, goede verlichting en aangepaste scherminstellingen nog steeds last hebt van wazig zicht of branderige ogen, is het slim om een specialist te raadplegen. Er is mogelijk sprake van bijziendheid, verkeerde brillenglazen of een onderliggende medische aandoening. Ernstige of aanhoudende oogklachten kunnen officiële medische behandeling vereisen.
Heeft schermtijd invloed op mijn zicht op de lange termijn?
Langdurig of intensief schermgebruik kan leiden tot bijziendheid, voornamelijk bij jongeren. Door constant dichtbij te focussen, raken je ogen gewend aan korte afstanden en wordt kijken in de verte moeilijker. Afwisselen tussen diverse kijkafstanden en regelmatig naar buiten kijken helpt om dit effect te verminderen.
Hoe beïnvloeden spiegelingen en reflecties mijn zicht?
Spiegelingen van zonlicht of kunstlicht op je beeldscherm kunnen leiden tot een slecht contrast en extra inspanning van de ogen. Hierdoor ontstaan klachten zoals vermoeide ogen, hoofdpijn en onscherp beeld. Door je scherm op een andere manier te positioneren of zonwering te gebruiken, kun je dit effectief verminderen.
Kunnen speciale brillen helpen tegen last van ogen door beeldscherm?
Ja, speciale computerbrillen kunnen helpen om het contrast te verbeteren en de scherpte te optimaliseren bij beeldschermwerk. Sommige brillen hebben ook blauwlichtfilters of ontspanningssterktes voor dichtbij kijken. Laat je ogen regelmatig meten om te bepalen of je zo’n bril nodig hebt.
Zo los je klachten door beeldschermgebruik op
In onze digitale wereld is het onvermijdelijk om langdurig achter een beeldscherm te zitten, maar de klachten ervan zijn ondanks dat goed te voorkomen. Door bewust te knipperen, regelmatig pauzes te nemen, de juiste schermpositie te gebruiken en blauw licht te beperken, houd je je ogen gezond. Factoren zoals verlichting, luchtvochtigheid en voeding spelen een cruciale rol bij het verminderen van oogklachten door beeldschermgebruik. Met de juiste gewoonten kun je de klachten van langdurig schermgebruik effectief voorkomen.