Wat is staar?

Staar, ook wel cataract genoemd, is een oogaandoening waarbij de ooglens troebel wordt. Normaal gesproken is de lens helder, waardoor licht goed kan worden doorgelaten naar het netvlies. Bij staar treedt er een vertroebeling van de ooglens op, wat leidt tot een wazig zicht of onscherp beeld.

Hoe ontstaat staar?

Staar ontstaat door veroudering, maar er zijn ook andere oorzaken mogelijk. Denk aan langdurig gebruik van bepaalde medicijnen, oogletsels of ziekten zoals diabetes. Soms komt er aangeboren staar voor, waarbij een kind al direct bij de geboorte een troebele ooglens heeft.

Meest voorkomende vorm

De meest voorkomende vorm van staar is het nucleair cataract. Hierbij begint de troebeling in de kern van de lens. Het beeld wordt steeds minder helder en de brilsterkte gaat voor de operatie vaak veranderen.

Symptomen van staar

Wazig zien en slecht zicht

Een van de eerste klachten bij staar is wazig zien. Het lijkt alsof er een mistige waas voor het oog zit, waardoor het lastig wordt om kleine details te zien of te lezen. Dit kan zorgen voor problemen bij televisie kijken, autorijden of tv-kijken.

Veranderende brilsterkte

Een ander symptoom is dat de brilsterkte regelmatig verandert. Patiënten merken dat ze een nieuwe bril nodig hebben, maar ook daarmee blijft het zicht wazig. Dit komt doordat de lens troebel is en het licht niet goed meer kan worden gebroken.

Dubbelzien en kleuren vervagen

Sommige mensen ervaren dubbelzien of ze merken dat kleuren minder intens zijn. Het gekleurde deel van het beeld lijkt fletser, en vooral de gele vlek op het netvlies kan minder goed worden bereikt door het licht.

Diagnose van staar

Een oogarts kan makkelijk vaststellen of er sprake is van staar. Tijdens het onderzoek bekijkt de behandelend oogarts door de pupil de ooglens. Wanneer deze troebel is, kan men de diagnose stellen. Meestal wordt gekeken of beide ogen zijn aangedaan of slechts één oog.

Behandeling van staar

De enige effectieve manier om staar te verhelpen is een staaroperatie. Behandelingen zoals oogdruppels of medicijnen kunnen de aandoening niet stoppen. Het is essentieel om staar tijdig te laten behandelen door een behandelend arts.

Hoe verloopt een staaroperatie?

Een staaroperatie is een van de meest uitgevoerde operaties wereldwijd. De ooglens die troebel is geworden wordt verwijderd. Vervolgens wordt een kunstlens teruggeplaatst in het oog, meestal een standaard kunstlens of een multifocale kunstlens. De ingreep vindt plaats onder plaatselijke verdoving, maar soms wordt gekozen voor een algehele verdoving. Meestal wordt eerst één oog geopereerd en later, indien nodig, het andere oog.

Tijdens de operatie

De oogarts maakt een kleine opening bij de zwarte opening van het pupil. Vervolgens wordt de troebele ooglens verwijderd en vervangen door een heldere kunstlens. Dit gebeurt in een relatief korte tijd, vaak minder dan een half uur.

Resultaat na de operatie

Na een geslaagde staaroperatie ervaren mensen direct een verbetering. Het geopereerde oog kan weer scherp zicht bieden, waardoor lezen, autorijden of andere activiteiten veel beter gaat. Soms ontstaat er later nastaar, waarbij het kapsel achter de kunstlens weer troebel wordt. Dit kan wazig zicht veroorzaken. Gelukkig is dit eenvoudig op te lossen met een laserbehandeling, waardoor geen tweede operatie nodig is.

Contactlenzen en staar

Voor de operatie kan de patiënt nog proberen met harde contactlenzen of zachte contactlenzen beter te zien. Toch is dit tijdelijk effectief, omdat de lens troebel blijft worden. Na een operatie is het dragen van lenzen niet meer nodig, tenzij de brilsterkte niet volledig gecorrigeerd is.

Veelgestelde vragen over wat staar is

Kan staar ook op jonge leeftijd ontstaan?

Ja, staar kan ook op jonge leeftijd voorkomen. Dit wordt vaak aangeboren staar genoemd. Hierbij is de ooglens troebel vanaf de geboorte en is de lens niet helder zoals normaal. Een behandelend oogarts kan beoordelen of een operatie nodig is om het zicht te verbeteren.

Kan langdurig medicijngebruik staar veroorzaken?

Ja, het langdurig gebruik van bepaalde medicijnen, zoals corticosteroïden, kan leiden tot staar. Hierdoor wordt de normale lens steeds minder helder en ontstaat er een troebele lens. Als je last krijgt van klachten, is het belangrijk om dit te bespreken met een behandelend arts.

Wordt altijd beide ogen geopereerd bij staar?

Niet altijd, meestal wordt één oog geopereerd om het gezichtsvermogen te verbeteren. Als later ook het andere oog een troebele ooglens krijgt, kan een tweede ingreep nodig zijn. De behandelend oogarts bepaalt of en wanneer beide ogen behandeld moeten worden.

Hoe snel herstel je van een staaroperatie?

Mensen merken meestal binnen enkele dagen dat het geopereerde oog weer een helder zicht geeft. Volledig herstel kan enkele weken duren, afhankelijk van hoe de lens geneest. In deze periode schrijft de oogarts vaak verschillende druppels voor om het oog te ondersteunen.

Van troebele lens naar helder zicht

Staar is een aandoening waarbij de ooglens troebel wordt, waardoor je een wazig en onscherp zicht krijgt. Hoewel er diverse oorzaken van staar zijn, is de meest voorkomende vorm leeftijdsgebonden. Gelukkig kan staar goed behandeld worden door een operatie, waarbij de troebele ooglens wordt verwijderd en een heldere kunstlens wordt geplaatst. Na de operatie kan men weer genieten van een helder en scherp beeld, of het nu gaat om lezen, werken of simpelweg televisie kijken.

Twijfel je of je wellicht staar hebt? Wacht dan niet langer en maak een afspraak om je ogen te laten onderzoeken.